Ngôn ngữ đánh giá trong bản tin về lũ lụt ở Việt Nam

Tóm tắt

Tóm tắt: Thảm họa là một vấn đề đang được quan tâm của công chúng, nên những tin tức về
thảm họa trên báo chí thường xuyên xuất hiện. Trên thực tế, các thảm họa được miêu tả trong tin tức
theo những cách cụ thể, theo quy luật, và phản ánh mức độ nghiêm trọng của thảm kịch. Mục đích
của nghiên cứu này là tìm hiểu cách báo chí Việt Nam đưa tin về thiên tai, cụ thể là lũ lụt. Lý thuyết
đánh giá (Martin & White, 2005) đã được sử dụng trong nghiên cứu này đánh giá về các đặc điểm
ngôn ngữ chỉ thái độ bằng cách sử dụng phương pháp định tính và định lượng. Dữ liệu được thu thập
từ 30 bài viết trên ấn phẩm internet của Việt Nam về lũ lụt từ năm 2019 đến đầu năm 2023. Kết quả
cho thấy rằng sự đánh giá (Appreciation) là nguồn gốc phổ biến nhất của tất cả các đặc điểm thái độ,
tiếp theo là Thái độ (Affect) và phán xét (Judgement). Điều này chứng tỏ nhà báo có xu hướng nêu
bật thái độ về lũ lụt hơn là trình bày những tình cảm hay cảm xúc. Bên cạnh đó, ngôn ngữ đánh giá
cho thấy thái độ của các nhà báo Việt Nam hướng tới việc nhấn mạnh việc chỉ trích lũ lụt, đồng thời
kêu gọi và ca ngợi các hành động để đối phó và giải quyết tai họa này.
Từ khóa: thái độ; báo chí; lũ lụt; khung đánh giá; ngôn ngữ đánh giá